تبليغاتX
ئیلام ,ئه رووس زاگروس
په‌روه‌رده‌ کوردم/ئیلام خاکمه/خاک گشت کوردان دڵ پاکمه‌

 

این روزها احساس می‌شود که باید به تهرانی‌ها و البته به مسؤولان و مدیران ساکن تهران به عنوان یکی از آلوده‌ترین شهرهای جهان نکته‌ای را گوشزد کرد و آن اینکه دیگر تهران به عنوان آلوده‌ترین شهر ایران از نظر آب و هوایی مطرح نیست، چراکه مطمئنا بعضی روزها که البته تعداد آنها هم کم نیست، هوای نیمی از ایران به مراتب از هوای تهران آلوده‌تر است؛ هرچند کسی توجهی نمی‌کند.

اگر یک روز به یکی از شهرهای خاک گرفته غرب کشور بروید، خیلی خوب متوجه می‌شوید که آلودگی هوا یعنی چه.

با اطمینان می‌توان گفت که آلودگی هوای تهران به گرد پای آلودگی‌های این روزها و این سال‌های شهرهای غربی نمی‌رسد؛ هنوز برای تهرانی‌ها اتفاق نیفتاده که به خاطر آلودگی هوا نتوانند 300- 200 متری خود را به درستی ببینند یا اینکه در اثر ورود آلودگی به حلق، گرفتار سرفه‌های طولانی و شدید شوند، اما متأسفانه این علائم، گرفتاری عادی این روزهای مردمان ساکن استانهای غربی است.

 

گردو غبار شدید در اهواز

در سال‌های گذشته شاهد بوده‌ایم که مسؤولین مملکتی که البته ساکن غرب کشور هم نیستند، هر چند وقت یکبار (فرقی نمی‌کند چند ما یکبار یا چند روز یکبار یا حتی هر چند ساعت یکبار) اظهارنظری در مورد آلودگی ناشی از ورود ریزگردهای بسیار مضر عربی در شهرهای غربی کشور می‌کنند و همین.

 گرد و غبار در سنندج

 جالب آنکه همین مسؤولین محترم این روزها به شدت مدعی حرکت کشور در مسیر توسعه هستند و از پیشرفت مملکت در عرصه‌های مختلف علوم تجربی اعم از رباتیک و نانوتکنولوژی و حوزه بهداشت و سلامت و غیره سخن می‌گویند، اما چند سال است که نتوانسته‌اند کوچک‌ترین گامی در جهت حل یک مشکل عمده که نیمی از جمعیت کشور را درگیر کرده است، بردارند؛ بگذریم از اینکه شعار عدالت ورزی از جمله مهمترین شعارهای مطرح شده از سوی مسؤولان است و این انتظار به وجود آمده که مدیران محترم باید لااقل به همان اندازه که به موضوع آلودگی هوای تهران توجه دارند، موضوع آلودگیهای مرگ آور ناشی از ورود ریزگردهای عربی به کشور را نیز جدی بگیرند.
نمی‌توان پذیرفت که چون منبع تولید گردوغبارهای کشنده این سال‌ها در خارج از کشور است، پس کاری از دست مسؤولین ما برنمی‌آید؛ این روزها تنها و تنها این احساس در میان مردمان غرب‌نشین ایران به وجود آمده است که چون این معضل گریبانگیر پایتخت‌نشینان نشده است، (هرچند یکی دو باری حاشیه‌های ضعیف آن به تهران هم رسیده و البته واکنش‌های جالب تهرانی‌ها را هم به دنبال داشته) بنابراین مسؤولین محترم مدعی عدالت‌ورزی و حرکت به سمت توسعه پایدار برخلاف حوزه‌های دیگر که از کاهش اعتماد عمومی نسبت به عملکردشان در آن حوزه ها احساس خطر می‌کنند، خطری را از این جهت متوجه کشور نمی‌بینند.

 

گرد و غبار در ایلام

 

از آرزوهای این روزهای مردمان محروم غرب کشور این است که کاش این گرد و غبار بیش از گذشته به تهران هم برسد، نه برای اینکه زحمت زندگی در تهران برای مردم تلاش‌گر آن بیش از پیش شود، که شاید مدیران پایتخت‌نشین کمی بیشتر به فکر عملی کردن شعار عدالت‌ورزی خود بیفتند.

 

منبع: ایــلام امروز

 

+ نوشته شده در  جمعه 29 اردیبهشت1391ساعت   توسط مینا | 

 

فارسی:

این اثر طبیعی که از وقوع زمین لرزه وگسیختگی زیاد در لایه های قشر زمین به وجود امده است وشکافی طبیعی وعظیم را تشکیل داده است.این اثر طبیعی در 57 کیلومتری شرق ایلام و در دامنه ارتفاعات کبیر کوه قرار گرفته ودقیقا از کنار جاده ایلام-دره شهر ودر طول آن امتداد یافته است.

عمق این تنگه از 10 الی 20متر متغیر است و طول آن در حالت مارپیچ وغیر مستقیم 1200 متر بوده وعرض آن در بخش سطحی 2تا 10 ودر بخش تحتانی 1 الی 5 متر متغیر است.درفصل تابستان آب داخل تنگه خشک می شود ولی در بقیه فصول دائما جریان دارد.

 کوردی:

ئی ئه‌سه‌ر سرووشتییه‌ وه‌ ڕوودان بووله‌رزه‌ ( زمین لرزه‌ ) و جیا بوون ده‌قه‌یل ( لایه‌یل ) زه‌مین درووس بیه‌ و تلیش سرووشتی و گه‌پێ درووس کردیه‌ . ئی ئه‌سه‌ره‌ سرووشتیه‌ ده‌ ۵۷ کیلوومتری ڕۆژهه‌ڵات ئیلام و ده‌ دامان به‌رزیه‌یل " که‌ور کیه‌ " سه‌ و ده‌ که‌ش جاده‌ی ئیلام- ده‌ڕه‌ شه‌هر و ده‌ درێژه‌ی (در طول) ئه‌یه‌.

قیلی ئی ته‌نگه‌ ده‌ ۱۰ تا ۲۰ متر فه‌رق که‌ی و ده‌ حاله‌ت پێچا و پێچ (مارپیچ) و نا ڕاست (غیر مستقیم) ۱۲۰۰ متره‌ و په‌هنای ئه‌ی ده‌ به‌شه‌یل سه‌ری ۲ تا ۱۰ و ده‌ به‌شه‌یل خواری ۱ تا ۵ متره‌ . ده‌ وه‌رز هامن ئاو ته‌نگه‌ هیشک دوو به‌ڵام (ولی)ده‌ باقی وه‌رزه‌یل ئاو هه‌میشه‌ هه‌سه‌ .

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه 28 فروردین1391ساعت   توسط مینا | 
 

روز/ماه/فصل/عوامل طبیعی

لقب اقوام وفامیل

رنگ ها

طعم ومزه ها

+ نوشته شده در  چهارشنبه 23 فروردین1391ساعت   توسط مینا | 

چکیده:

انقراض سلسله قاجاریه وبه قدرت رسیدن رضاخان میر پنج درحوت1299 درحقیقت انقراض حکومتهای ملک الطوایفی ایران همچون والیان پشتکوه و حکومت شیخ خزعل در خوزستان محسوب میشد. رضاشاه با حکام محلی وحاکمیت ملک الطوایفی سخت مخالفت میکردوقصد داشت این نوع حکومتهای کوچک را که برای آینده اش خطرناک بودند ازمیان بردارد وتمام فرمانهای حکومتی از خودش نشات گیرد.

دراین دوران در ایلام غلامرضا خان ابوقداره فرزند حسینقلی خان حکمرانی میکرد که به نوشته سیاحان غربی بیش از بیست هزار نفر نیرو به عنوان تفنگچی در اختیار داشت وحتی گهگاهی پسران وی به نیروهای عثمانی شبیخون می زدند تا اینکه رضاخان که با حکومتهای ملوک الطوایفی مخالف بود کتوب دوستانه ای به غلامرضا خان ارسال و از وی خواسته بود تا جهت پاره ای  توضیحات به تهران برود.

پس از انکه ابوقداره از مسافرت به تهران سرباز زد رضاخان ناچارا سالاراشرف اعظم زنگنه را نزد والی فرستاد اما وی نیز پس از عدم حصول به نتیجه دلخواه به پایتخت بازگشت وغلامرضاخان که میدانست دوران حکومتش به سررسیده تصمیم گرفت به عراق مهاجرت کند.

دولت ایران از طریق سفارش از کشور عراق خواسته بود تا قوانینی سخت نسبت به والی اعمال کند واز بیم اقدامات تلافی جویانه اقدامات او خواستار آن بودند تا نسبت به غلامرضا خان اجازه داده نشود به خطوط حائل مرزی سفرنمایدو تنهابه اقامت در بغداد یا سامرا قناعت کند.دولت متبوع ایران انتظار داشت غلامرضا خان ممنوع الخروج شود.............

ادامه چکیده در ادامه مطلب

برای دانلود متن کامل که شامل :

*مقدمه

*شاه محمدیاری

*مقاومت ایلامیان وعلل شکست و عفو عمومی به دستور رضاشاه

*اعدام هفت تن از بزرگان ایلامی

*نتیجه گیری

*ایلات کورد ایلام

اینجا  کلیک کنید.

 

       

              

 

منابع:

کتاب زوایای پنهان قیام ایلام(عباس محمدزاده(ملکشاه))

فصلنامه فرهنگی/ادبی/اجتماعی زریبار تابستان86


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه 15 فروردین1391ساعت   توسط مینا | 

مردمان سرزمین آریایی من 7034 سال پیش نوروز را جشن میگرفتند و 2347سال قبل از آن مردمان این دیار خدایی را ستایش میکردند وکوروش 1185سال قبل از آن دوستی رادرجهان گستراند.

آری پیشینه سرزمین من بسی بیشتر از 1391 سال است! 

نه‌ورۆز پیرۆز

+ نوشته شده در  شنبه 27 اسفند1390ساعت   توسط مینا | 

صبح جمعه بود . "شوان*" سر کوچه نشسته بود ، داشت "شمشال**" می زد : "جه‌ژنه‌ جه‌ژنی کوردستانه‌ جه‌ژنی نه‌ورۆزه‌ ..... ***" ، هنوز دستاش کوچکتر از این بود که بتواند کامل "شمشال" را در  دستانش بگیرد و بدون مشکل بزند.

هوا سرد بود ، ولی گرمای نفس شوان که در کالبد "شمشال" می دمید ، به قدری سوزناک بود که گویی غمی نهفته در دل دارد و خبر از سوگواری مهیبی می دهد. باران که همیشه مهربانترین مهربانان بوده ، آنروز چندان هم مهربان نبود ، آنروز باران آمد ولی بارانی نه از جنس پاکی ، نه از جنس طراوت ، نه از جنس خدا ....

بارانی آمد از جنس نفرت ، از جنس خردل و سیانید هیدروژن ، از جنس انسان مدرن ملعون ، از جنس مرگ...

باران آن روز ، جان شوان و 5000 کبوتر  سفید را به جرم بی گناهی و به بهانه دفاع از سرزمین ! و شرافت ! و ناموس!!! مردم ، گرفت .و از آن صبح  جمعه به بعد هیچگاه کوردستان نوروزش نیامد و هنوز که هنوز است شوان دارد شمشال می زند اما.....

اما این بار نه به پیشواز نوروز بلکه از "شهر خاموش من ****" می نالد .

و اما کوردستان ماند و دردی که یارای بیانش نیست . امروز هر جایی که شمشالی به صدا در می آید و هر کبوتری که بال می گشاید مرثیه ای است برای شوان و کبوتر های بوستانش " حلبچه " .

 

 

* : نام پسرانه کوردی به معنای چوپان

** : نی ، ساز چوپان

*** : سرودی کوردی با مضمون نوروز

****: اثری از استاد کیهان کلهر با همین نام در سوگ حلبچه

+ نوشته شده در  سه شنبه 23 اسفند1390ساعت   توسط مینا | 

فارسی:

وارد هر شهری میشوی از شکل وشمایل اون شهر میفهمی که شهر از تمام امکاناتی که دارند استفاده میکنند که شهری زیبا داشته باشند.آبشارهای مصنوعی , تپه های مصنوعی ...!

ولی تو شهر ما خدا زحمت مسئولین رو کم کرده!همه چیز به صورت طبیعی و آماده در اختیار ما گذاشته !ولی نمیدونم بودجه نیست یا مسئولین تنبل اند یا چون ایلام شهری کورد زبانه بهش نمیرسند!به هر حال کاری به دلیلش ندارم میخوام درباره ی جایی بنویسم که هر روز تو شهرمون چه بخواهیم چه نخواهیم اونو میبینیم و راحت از کنارش میگذریم!تپه خرگوشان! یا به اسمه امروزی تپه شاهد(هرچند با تغییر اسامی کاملا مخالفم)

"تپه خرگوشان (کردی =چگا کرویه است) تپه ای که خرگوش دارد.این تپه از تپه های تاریخی شهر ایلام است که آثاری از تمدن کاسیت وفلز در ان پیدا شده و امروزه به بوستان تفریحی تبدیل شده است"حمید یعقوبیان

اطلاعاتی که خودم دارم و تا جایی که حافظه ام یاری میکند بچه که بودم شهربازی روی این تپه بود که تعطیل شد ! خلاصه گذر زمان و بلااستفاده موندن , این تپه رو به مکانی برای معتادا و آدمای بیکار تبدیل کرد.

از بزرگترا که پرس وجو کردم فهمیدم که درگذشته این تپه مکانی برای تفریح وشادی مردم و بسیار زیبا وخرم بوده!شاهده این حرفم چندتا عکسی بود که دیدم .بخاطر خانوادگی بودن عکسها از نمایشش معذورم!

نوشتم!شاید یه جور دیگه ای به تپه ای که هروز اونو میبینیم نگاه  کنیم  که اونو اینجوری که الان هست نبینیم!با کاجهای بلند وکج و بی خاصیت!به امید روزی که اگه مسافری به شهرمون اومد ازمون درباره جاهای دیدنی شهرمون پرسید کنار قلعه والی و کاخ فلاحتی وتنگه ارغوانو....بگیم تپه زیبای خرگوشان!

کوردی:
شێوه‌ و وێنه‌ی هه‌ر شارێ نیشان ده‌رێ یه‌سه‌ که‌ ئه‌و شاره‌ چه‌نێ ده‌ چێشته‌یلێ (ئێمکانات) که‌ دێرن ئێستێفاده‌ که‌ن و چه‌نێ هه‌ول ده‌ن (تلاش) که‌ شار ڕه‌ئینێ داشتوون !تاڤه‌یلێ ده‌سکرد ، چگایه‌یل ده‌سکرد ....!

به‌ڵام ( ولی) ده‌ شار ئیمه‌ خودا زه‌حمه‌ت مه‌سئولین که‌م کردییه‌ و هه‌مه‌ چێشتێ وه‌ جوور سرووشتی(ته‌بیعی) نائه‌سه‌ ئێختیار ئێمه‌ . وه‌لی نیه‌زانم پیل نیه‌ یا مه‌سئولین ته‌مبه‌ڵن یا ئه‌ڕا یه‌سه‌ ک ئیلام شار کوردیه‌ وه‌ی نیه‌ڕه‌سن .وه‌ هه‌ر حاڵ کار وه‌ ده‌لیله‌ی نه‌یرم ، خازم وه‌ یه‌ جێی بنووسم ک  هه‌ر ڕۆژ وه‌ نام شاره‌مان چ بخازیم چ نه‌خازیم بینینیم و ده‌ که‌نا‌ری ڕه‌د دوویمه‌ن .

"تپه‌ خرگوشان"! یا وه‌ نام ئمڕۆزی "تپه‌ شاهد" ( هه‌ر چه‌ن  ک دژ(مخالف) گۆڕان (تغییر) نامه‌یلم)   !

تپه‌ خرگوشان(چگا کرویه‌) چگایێکه‌ ک خه‌رگووش دێرێ . ئی چگائه‌ ده‌ چگائه‌یل مێژوویی شار ئیلامه  ک  ئاساڕێ ده‌ ژیار(تمدن) کاسیت و فلز ‌ ده‌ نامه‌ی په‌یدا بییه‌و ئێمڕۆ بیه‌ سه‌یرانگا . "حه‌مید یه‌عقووبیان"

چێشته‌یلێ که‌ خوه‌م زانم و تا ئه‌ی جێیه‌ ک ده‌ یادم بوو ، بیچهگی که‌ بیم  شه‌هربازی ده‌ مل ئهی چگائه‌ بی ک ته‌ئتیل بی . خۆلاسه‌ گۆزه‌ر زه‌مان و بێ ئێستێفاده‌ مه‌نه‌ی ، ئی چگاده‌ کردیه‌ جیێ مۆعتاده‌یل و بیکاره‌یل .

ده‌ گه‌په‌یل پرسیم زانستم ئی چگائه‌ جێیێ بیه‌ ئه‌ڕا گه‌ڕان و شادی و فره‌ ڕه‌ئین و خۆڕه‌م بیه‌. شاهد ئی قسه‌مه‌ چه‌ن دانه‌ عه‌کس بی ک نووڕام . وه‌لی ئه‌ڕا یه‌ که‌ خانوادگی بین نیه‌تانم نیشانه‌ی به‌م .

نووسام !شایه‌د ی جور تر بنووڕیمه‌ن چگایێ ک هه‌ر ڕۆژ نووڕیم ، ک ئه‌ی ئی جووره‌ که‌ ئیسه نیه‌نووڕیم. وه‌ کاجه‌یلێ به‌رز و لار و بێ خاسیه‌توه‌ ئومێد یه‌  ک  ئه‌گه‌ر ریواری هاته‌ شاره‌مان و ج باره‌ی جێیه‌یل دیده‌نی شاره‌مان پرسی ، ده‌ پاڵ قه‌لعه‌ی والی و کاخ فه‌لاحه‌تی و ته‌نگه‌ی ئه‌رغه‌وان و... بیشیمه‌ن ته‌په‌ی ڕه‌ئینێ خه‌رگووشان .

تپه شاهد(خرگوشان)

شهر ایلام از چشم‌دید کوه شلم!

باتشکر ازآقای یعقوبیان

+ نوشته شده در  جمعه 5 اسفند1390ساعت   توسط مینا | 

فارسی:

درفاصله 3کیلومتری شمال شرقی شهر ایلام.درمسیر تنگه قوچعلی, تنگه ارغوان در مسیر رودخانه ای با گل ها ودرختان ارغوانی مخصوصا در فصل بهار وبه ویژه در اردیبهشت زیبایی وصف ناپذیری را به طبیعت وجنگل های سبز آن دیار بخشیده است.تنوع رنگ آنها چشم هر بیننده ای را به خود خیره مسازد.

این تنگه جزو مناطق سردسیر استان بوده و زادگاه اصلی درختچه ي ارغوان تنگه ی گاوز در شمال شرقی شهر ایلام بوده و معمولا شاخه های این درختچه ی زیبا نازک و شکننده هستند . منطقه رویایی و بکر گاوز با اسم امروزی تنگه ی ارغوان در ورودی راه شمالی مسیر کرمانشاه به  ایلام  در حوزه ی استحفاظی دهستان ميشخاص (میه خاص) قرار دارد .

" این درختچه در کناره ي رودخانه های سیلابی و فصلی که خاکی سبک و رسوبی دارند به خوبی رشدکرده و به سبب نرمی شاخه ها مجبور است از ریشه به صورت چند شاخه ای رشد کند تا شاخه ها به کمک هم بلند شوند و کمتر آسیب ببینند .

درخت ارغوان از طریق بذری که در غلاف لوبیا مانند است تکثیر می شود و فقط یک سال مراقبت از آن کافی است تا در سال های بعد گل بدهد . همه ساله در اوایل بهار و هنگامی که دمای روز به بیش از 15 درجه برسد شکوفا شده و شکوفه های ارغوانی آن تا دو هفته دوام دارند .
 هر چند در زمان جنگ هزاران اصله از این درختچه برای مصرف سوخت و دیرک چادر های آوارگان جنگی از بین رفت اما اگر از ذخیره گاه اصلی آن در دره ی گاوز مراقبت شود و برای پراکنش غیر طبیعی آن چاره ای بیاندیشند در  طول چند سال می توان ایلام را به محلی برای تولید و تکثیر آن تبدیل کرد . " (حميد يعقوبيان)

کوردی:

ده‌ فاسله‌ی سێ  کیلوومتری باکووری ڕۆژهه‌ڵاتی شار ئیلام ، ده‌ مه‌سیر  ته‌نگه‌ی قووچ عه‌لی ، ته‌نگه‌ی ئه‌رغه‌وان ده‌ مه‌سیر گێڵالی وره‌ گوڵه‌یل و داره‌یل ئه‌رغه‌وانی ، مه‌خسووسه‌ن ده‌ وه‌رز وه‌هار ، خۆسووسه‌ن ده‌ مانگ گوڵان (ئوردیبێهێشت) ڕه‌ئینی و جوانی فره‌ وه‌ سرووشت و داره‌سانه‌یله‌ ئه‌ی وڵاته‌ داسه‌ . جوراجور بی یه‌نه‌ ڕه‌نگ وان چه‌م هه‌ر ته‌ماشاگه‌ر وه‌ خۆ خیره‌ که‌ .

ئی ته‌نگه‌ وه‌ مه‌ناتێق ئێلاخی ئیلامه‌ و نیشتمان ئه‌سڵی دارچه‌ ئه‌رخه‌وان ، ته‌نگه‌ گاوز ده‌ باکوور شار ئیلام بی یه‌. شاخه‌یل ئی دارچه‌ ڕه‌ئینه‌ ، تێنێک و ناسکن و زی ئه‌شکن .مه‌نته‌قه‌ی جوان و ده‌س نه‌خوارده‌ی گاوز وه‌ ناو ئه‌مڕۆژی  " ته‌نگه‌ی ئه‌رغه‌وان" ده‌ وروودی باکووری مه‌سیر کرماشان-ئیلام ده‌ حوزه‌ی دهستان "میه‌ خاس" ه‌.

"ئی دارچه‌ ده‌ که‌ش گێڵاله‌ی سێڵاوی و  وه‌رزی که‌ خاک سه‌بۆک و ڕۆسووبی دێرن ، وه‌ خاسی رۆشد که‌ن و وه‌ خاتر نه‌رمی شاخه‌یل مه‌جبوور ده‌بن وه‌ جوور چه‌ن شاخه‌ گه‌وره‌ بن تا شاخه‌یل وه‌ کۆمه‌ک یه‌ک دریژ بن که‌متر سه‌ده‌مه‌ بینن.

دار ئه‌رغه‌وان وه‌ ته‌ریق به‌زرێ ک ده‌ غه‌ڵاف لووبیا وینه‌ هه‌س فره‌ دوون. فه‌قه‌ت یێ ساڵ ئاگاداری (مووازیبه‌ت) ده‌وان به‌سه‌ ک  ده‌ ساڵه‌یل ئایه‌نده گۆڵ بیه‌ن . هه‌ر ساڵ ده‌ ئه‌وه‌ڵه‌یل وه‌هار و وه‌ختێ ده‌مای رۆژ فره‌تر ده‌ 15 ده‌ره‌جه‌ بوو ، شۆکووفا دوون وه‌ تا 2 هه‌فته‌ ده‌وام دێرن ‌.

هه‌ر چه‌ن ده‌ وه‌خت جه‌نگ هه‌زاران دار ئی دارچه‌ ئه‌ڕا سووخت و درووس کردن چادۆر ئاواره‌کان جه‌نگ له‌ به‌ین چی ، ئه‌گه‌ر  ده‌ زه‌خیره‌ی ئه‌سلی ئه‌ی خاس ئاگاداری بوو و فکری ئه‌ڕای فره‌ کردن ناسرووشتی ئه‌ی بکه‌ن ، ئیلام وه‌ چه‌ن ساڵ تانی بووه‌ یێ جێیێ ئه‌ڕا فره‌ کردن ئه‌ی ." حه‌مید یه‌عقووبیان

تنگه ارغوان

 با تشکر از سایت محیط زیست وآثارباستانی ایلام

+ نوشته شده در  جمعه 21 بهمن1390ساعت   توسط مینا | 

موسیقی کردی به موسیقی و ترانه‌های مردم کردزبان گفته می‌شود.

یک پژوهشگر موسیقی کردی براین باور است که انگیزش پیدایش موسیقی کردی در راستای حفظ زبان ادبیات، فرهنگ، سرگذشتها و در مجموع تمدن و پیشینه کردها بوده‌است. موسیقی هاموید (فولکلور) کردی از سه بخش افسانه‌ها، حکایت‌ها و داستان‌ها تشکیل شده‌است.

تاریخ نو یسان و موسیقی دانان معروف جهان معتقدند که کردستان مهد تمدن موسیقی جهان به حساب می‌آید.

گزنفون تاریخ نویس یونانی در این‌باره نوشته است: در سال ۴۰۱ قبل از میلاد، بعد از حمله یونان به ایران و شکست کوروش هخامنشی از یونانی‌ها، هنگامی که لشگر یونان قصد بازگشت از کردستان را داشت، کردها در حالی که نغمه‌ها و سرودهای دسته‌جمعی می خواندند یونانی‌ها را مورد حمله قرار دادند.گزنفون افزوده است، که چگونه کردها در آن زمان با هنر موسیقی آشنایی داشتند و حتی از آن در جنگ‌ها هم استفاده می‌کردند.

 

شهرام ناظری

حسن زیرک

ناصر رزازی

سید علی اصغر کردستانی

درویش خراباتی

علی البرزی

جمشید عندلیبی

محمد ماملی

مجتبی میرزاده

حسین شریفی

حمید رضا خجندی

منوچهر طاهر زاده

کیخسرو پور ناظری

طهمورث پور ناظری

سهراب پور ناظری

مظهر خالقی

احمد کایا

بشیر کایا

شوان پرور

کریم کابان

محسون کرمزیگول

امراه

نجم‌الدین غلامی

سید جلال الدین محمدیان

هوشنگ کامکار

بیژن کامکار

پشنگ کامکار

قشنگ کامکار

ارسلان کامکار

اردشیر کامکار

ارژنگ کامکار

اردوان کامکار

مرتضی صنعتی

طاهر توفیق

قادر الیاسی

خلیفه آغه میرزا غوثی

زیاد اسعد

جوان هاجو

مرضیه فریقی

محمد جلیل عندلیبی

گلستان پرور

قاله مه‌ری

چوپی فتاح

سید محمد صفایی منش

کراپت خاچو

گولیزر جاسم

کاله پیروتی

ذکریا (زه‌که‌ریا)

طاهر خلیلی

جمال مفتی

بهجت یحیی

شهریبان کردی

دلشاد

عدنان کریم

علی مردان

دیار قره‌داغی

خلیل غمگین

زوزان

عایشان

انور قره‌داغی

بدرالدین جوشکون

بصر شاهین

محمد شخو

برهان چاچان

ایاز زاخویی

حسن شامو

آرام تیکران

عزت یلدز هان

لیلا فریقی

کوما چار نوا

حکیم سفقان

محمد عارف جزراوی

اسماعیل شرفی

عزت‌التن نشه

کاووس آغا

حشمت الله لرنژاد

دلسوز خالدی

قادر گاگلی

خلیل مولانایی

عوسمانه سور

عادل هورامی

عین الدین

شهین طالبانی

خالد ابراهیمی

اسماعیل سابور

فیروز سابور

حسن ضیافتی

عزیز شاهرخ

مهدی کرکوکی

حشمت الله مسنن

اسماعیل مسقطی

سید خلیل عالی نژاد

جمشید عزیز خانی

یحیاخان باغچقی

 

حمیدرضا اردلان

 

تاریخچه-سازه ها-افسانه ها وحکایات-شیوه ها وآوازه ها در ادامه مطلب


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه 17 دی1390ساعت   توسط مینا | 

 

05-08-1390

ک/میدیا: در حالیکه گزارشات از افزایش شمار قربانیان زلزله شهر وان در کُردستان ترکیه به 523 قربانی حکایت دارد، کمبود وسائل گرمایشی و عدم رسیدگی به مردم آسیب دیده و امدادرسانی به موقع وضعیت آنها را با وخامت روبرو کرده است.
خانم "گولتان کشاناک"، از رهبران حزب صلح و دمکراسی، مسئولین

دولت ترکیه را به نژادپرستی متهم کرده و گفته است: مایحتاجی که باید در مدت 24 ساعت به مردم می‌رسید، به موقع به مردم آسیب دیده نرسیده است.
خانم کاشناک، علت افزایش شمار قربانیان را عدم رسیدگی به موقع اعلام کرده که رویکردهای نژادپرستانه موجب آن شده است.
به گزارش فرات‌نیوز، رجب طیب اردوغان، نخست وزیر ترکیه نیز بعضی گفته‌های خانم کاشناک را تأیید کرده و گفته است: دولت در انجام اقداماتی که در ظرف 24 ساعت باید به آن مبادرت می ورزید، قصور کرده است.
آیسال توگلوک، نماینده‌ی شهر وان در پارلمان ترکیه، نیز وضعیت روستانشینان منطقه‌ی ارجیش را بسیار وخیم گزارش داده است، و گفته است: آسیب دیدگان این زلزله حداقل به 120 هزار چادر نیاز دارند.
این نماینده‌ی کُرد پارلمان ترکیه می‌گوید: دولت تاکنون به کمک روستانشینان آسیب دیده اقدام نکرده است.
رادیو فردا گزارش داده است، شمار بسیاری از زلزله زدگان از بازگشت به خانه‌هایشان هراس دارند و به دلیل کمبود چادر با موقعیت وخیمی روبرو هستند.
خبرگزاری مهر گزارش داده است، مناطق زلزله دیده هم اکنون با کمبود آذوقه و وسایل گرمایشی مواجه‌اند و به شدت نیازمند مواد غذایی و آب آشامیدنی هستند.
بنابر این گزارش، پس از چهار روز از وقوع زلزله تاکنون عملیات آوار برداری آغاز نشده است و برخی اجساد همچنان زیر آوار مانده‌اند.
در اعتراض به کمبود مایحتاج اولیه و عدم رسیدگی 34 شورای شهر وان استعفا داده‌اند.
گفته می‌شود امدادگران در جستجو برای مفقودین به دام افتادگان زلزله، عوامل وابسته به دولت ترکیه و خانواده‌های مسئولین حکومتی، را در اولویت کار قرار داده‌اند.
صلاح‌الدین دمرتاش، از رهبران حزب صلح و دمکراسی، دولت ترکیه را به دلیل کندی در امر کمک‌رسانی و بی‌توجهی مسئولین، مورد انتقاد قرار داد.
اتحادیه‌ی اروپا هم با انتقاد از دولت ترکیه، گغته است آنکار در کمک رسانی به مردم زلزله‌زده اهمال کاری کرده است.
حتی اظهارات دو مجری تلفزیونی ترک زبان در ترکیه، که گفته‌های آنها نژادپرستانه قلمداد شد، در سطح بین المللی و در داخل ترکیه نیز بازتاب وسیعی داشت.
یکی از این مجریان گفته بود، آنها (مردم زلزله‌زده در شهر وان کُردنشین) به سوی سربازان ما (ارتش ترکیه) سنگ پرتاب می‌کنند، ولی اکنون از آنها درخواست کمک دارند.

 آ
خرین آمار قربانیان
بنابر آخرین گزارشات تا قبل از ظهرامروز پنج شنبه ـ 27 اکتبر ـ براثر زلزله 523 نفر کشته و 1650 تن دیگر نیز زخمی شده‌اند.
روز یک‌شنبه زمین لرزه‌ای به قدرت 7.2 ریشتر مناطق کُردنشین در شرق ترکیه را به لرزه در آورد.
این زمین لرزه آسیب‌های جانی و مالی زیادی را در پی داشت.
انتظار می‌رود شمار قربانیان بازهم افزایش یابد.
به گزارش مهر وقوع پس لرزه‌ها به نگرانی مردم افزوده و ساختمان‌های ترک برداشته نیز در حال فروریزی هستند.
بنابر این گزارش هر نیم ساعت یک زمین لرزه رخ می‌دهد.

 

ابتدا زلزله وان را لرزاند و بعد فاشیسم

+ نوشته شده در  جمعه 6 آبان1390ساعت   توسط مینا | 

درطول تاریخ و همیشه شهرهای کوچکتر قربانی شهرهای بزرگتر شده و می شوند.این قربانی شدن در همه ی زمینه هاست.از لحاظ اجتماعی,  سیاسی.........وحتی داشته ها واصالتها.حتی به سوغاتی هام رحم نمیکند.

برای مثال میتوان به گز اصفهان که بسیار مشهور است اشاره کرد.با یه مطالعه کوتاه متوجه میشوید که گز متعلق به استان چهارمحال بختیاری است و گناهش هم جواری با استان بزرگ اصفهان است.برای ایلام هم همین اتفاق پیش امده است.زمانی ایلام جز استان کرمانشان بوده.و طبیعی هست هرچیزی متعلق به منطقه ایلام بوده به اسمه کرمانشان ثبت شده باشد.به هر حال الان ایلام استانی مستقل و جدا است و وظیفه ی ماست که دفاع کنیم.

روغن حیوانی کرمانشان!!!در صورتی که این روغن متعلق به ایلام است.

ون(آدامس کوردی)کردستان درصورتی که بیشتر مواد اولیه اش از ایلام تهیه میشود.منکر این نمیشویم که این مواد در کردستان وجود دارد. ولی باید بدانیم که در فصل برداشت کردستانی های بسیاری به سوی ایلام سرازیر میشوند.

ولی جای شکرش هنوز باقی است که گلیم نقشه برجسته که شهرت جهانی دارد.توسط یه زن ایلامی اولین بار ساخته شده فعلا سوغات ایلام است.ولی درآینده خواهیم دید فرش و گلیم نقشه برجسته کاشان!!!

+ نوشته شده در  دوشنبه 30 خرداد1390ساعت   توسط مینا | 

جاده ایلام-صالح آباد

تنگه رازیانه

عرب رودبار-رودخانه سیمره

مسیر زرنه-سومار

 

ادامه عکسها در ادامه مطلب


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه 2 بهمن1389ساعت   توسط مینا | 

عیلامی‌ها یا ایلامیان یکی از اقوام سرزمین ایزان بودند که از ۳۲۰۰ سال پیش از میلاد تا ۶۴۰ پیش از میلاد، بر بخش بزرگی از مناطق جنوب غربی فلات ایران فرمانروایی می‌کردند.(تاریخ مکتوب موجود از ۳۲۰۰ پیش از میلاد است).تمدن عیلام یکی از قدیمی‌ترین و نخستین تمدن‌های جهان است. بر اساس بخش‌بندی جغرافیایی امروز، عیلام باستان سرزمین‌های خوزستان، فارس، کردستان ایلام و بخش‌هایی از استان‌های بوشهر، استان کرمان، لرستان، استان چهارمحال و بختیاری، و کرمانشاه و در دوران هایی تا جنوب دریاچه ارومیه را شامل می‌شد......

 

منبع:ویکی پدیا


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه 13 مهر1389ساعت   توسط مینا | 

اگر از سمت کرمانشان وارد شهر ئیلام شویم با کوهی رو به رو میشویم که توجه هر کسی رو به خودش جلب میکند. کوه قلاقیران نماد شهر ئیلام و در 5 کیلومتری غرب این شهر واقع است.

برج آزادی تهران از روی  کوه قلاقیران ئیلام طراحی کرده اند.

در کنار قلاقیران تفرجگاه های جنگلی و طبیعی از جمله ششدار و منجل قرار دارد که درگذشته یکی از تفریحگاه های  مردم  ئیلام و شهرهای اطراف بوده است.

هر کس که برای اولین بار قلاقیران را میبیند تصور میکند ساخته دست و مصنوعی است که در اشتباه است و کاملا طبیعی است.

بدلیل قرار گرفتن انبار مهمات و پادگان ها و شهرک صنعتی ئیلام این منطقه در حال تخریب است و با کشیدن سیم خاردار و دیوار مردم را از استفاده این منطقه ی زیبا محروم کرده اند!!!

عكس هوايي كوه قلاقيران

 

+ نوشته شده در  شنبه 21 فروردین1389ساعت   توسط مینا | 
+ نوشته شده در  سه شنبه 29 دی1388ساعت   توسط مینا | 
N kurdistan

 

عشقت وینه ی خوین هاله ره گانم

تان وپوو دلم مه زگ سوخانم

هه ناسه ی سینگ نور چاوانم

ناوت هه میشه ورد زوانم

گیانم وه فدات ئی نیشتمانم

ئارام گیانم رووح و ره وانم

ویر وخیال رووژ و شاوانم

ئاساره به ختم له ئاسمانم

تووزی له خاکت هاله گیرفانم

رووله ی په روه رده ی کوردمالانم

گیانم وه فدات ئه ی نیشتمانم

رووله ی گیان وه فدای کوردیستانم

گیانم وه فدات ئه ی نیشتمانم

+ نوشته شده در  دوشنبه 23 آذر1388ساعت   توسط مینا | 

 زندگی نامه دکتر عبدالرحمن قاسم لو

دکتر عبدالرحمن قاسم لو درشب  یلدای‌ سال 1309 شمسی‌، مصادف با 22 دسامبر سال

 1930 میلادی‌ در یك خانواده‌ زمیندار ثروتمند در شهر ارومیه‌ چشم به‌ جهان گشود. تحصیلات

ابتدایی‌ و متوسطه را ابتدا در ارومیه‌ وسپس در تهران بپایان رسانید. هنوز نوجوانی‌ بیش نبود

 كه‌ با مسایل سیاسی‌ آ‌شنایی‌ پیدا كرد و افكار آ‌زادیخواهانه‌ در ذهنش جای‌ گرفت.

كاك عبد الرحمن قا سملو در سال 1324 فعالیت سیاسی‌ خود را با تشكیل اتحادیه‌ی‌ جوانان

دمكرات كردستان در شهر ارومیه‌ آ‌غاز كرد. سال 1325 جمهوری‌ كردستان در مهاباد سقوط

كرد. متعاقب آ‌ن وی‌ نیز جهت تحصیل راهی‌ تهران گشت و در سال 1327 برای‌ ادامه‌ تحصیل

به‌ پاریس، پایتخت فرانسه‌ رفت. رسیدن به‌ پاریس مصادف با تیراندازی‌ به‌ سوی‌ شاه‌ در

دانشگاه‌ تهران (15 بهمن 1327) بود كه‌ منجر به‌ ازبین رفتن آ‌زادیهای‌ دمكراتیك در سراسر

ایران شد. بدین مناسبت یك گردهمایی‌ وسیع دانشجویان ایرانی‌ در پاریس برگزار گردید كه‌ در

 آ‌ن كاك عبد الر حمن قا سملو سخنرانی‌ شدیدالحنی‌ علیه‌ شاه‌ ایراد نمود و در نتیجه‌

دانشجویان یك پیام اعتراضی‌ به‌ محمدرضاشاه‌ مخابره‌ كردند. این اقدام موجب فشار سفارت

ایران در پاریس و حتی‌ حكومت فرانسه‌ بر وی‌ شد. تا سرانجام ناچار گردید پاریس را ترك كرده

‌ و به‌ عنوان اولین بورسیه‌ ایرانی‌ 'اتحادیه‌ بینالمللی‌ دانشجویان' به‌ پراگ پایتخت چكسلوواكی

‌ عزیمت كند. در همان مدت اقامت خود در فرانسه‌ با همكاری‌ چند تن دیگر از دانشجویان كرد

 انجمن دانشجویان كرد در اروپا را تأسیس كرد. ..............

 

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  دوشنبه 1 تیر1388ساعت   توسط مینا | 

آساره /ستاره / نامی ایلامی برای دختران

آکو / قله کوه / پسر

ارژن / درختی با چوب بسیار سخت و محکم / پسر

تناز / نازنین , با ناز و کرشمه / دختر

توژال / برف اندک / دختر

دایان / ماما / دختر

راشین / راه آبی , جویباری که از سبزه زار میگذرد / دختر

رژینا / مانند روز / دختر

ژینا / زندگی وحیات / دختر

سانیار / حامی و یار / پسر

سولان / نام گلی است / دختر

شاران / گردنبند درست شده از بادام / دختر

شراره / گرمای سوزان, عشق فراوان / دختر

شینا / قدرتمند و توانا / دختر

فرزام / شایسته ولایق / پسر

کانیار / معدن شانس / پسر

کیانا / فرستاده / دختر

گلاره / تخم چشم / دختر

ماهور / تابناک / دختر

میلاد / شاگرد , ولادت / پسر

هیما / اشاره / دختر

هیوا / امید  / پسر

 

 

 برای دیدن  بقیه اسامی به ادامه مطلب بروید

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه 16 اردیبهشت1388ساعت   توسط مینا | 

۱- ايلام :

كوه قلاقيران

توسط فرهنگستان ايران نام گذاري گرديده و با توجه به نزديكي اين منطقه به تمدن باستاني عيلام به اين نام موسوم شده است

۲. كرماشان :

 كه تلفظ دولتي و ديواني آن كرمانشاه بوده اما در ميان كوردان هميشه موسوم به كرماشان بوده است و در كتب تاريخي معرب آن قرميسين بوده است كه باز دليلي بر تلفظ درست كرماشان است .

كرماشان بر گرفته از كرمانجان بوده و به معني شهر كرمانج ها يا كوردها مي باشد .

۳- سنندج :

 

معرب سنه دژ مي باشد و به معني قلعه استوار و تسخير ناپذير آمده است اين شهر و قلعه ي آن را فرمانروايان اردلان كوردستان بنيان نهادند.

۴- پيران شهر :

 اشاره به به طايفه كورد پيران در اين منطقه دارد .

۵-سردشت :

چندین معنی برای آن اظهار شده است از جمله احتمالا با زرتشت پیامبر ارتباطی داشته یا شاید محل تولد وی بوده است .همچنین به علت ارتفاع زیاد شهر و واقع شدن بر بلندی و مشرف شدن به مناطق همجوار به این نام موسوم شده است .

۶- بوکان :

 

بوک + ان ) نزدیک ترین معنی برای آن لغت (بوک) در زبان کوردی به معنی عروس است یعنی شهر و جای عروسان که کنایه ای به زیبارویان این شهر بوده است !

۷- مهاباد يا سابلاخ  :

 

نام مهاباد را فرهنگستان ايران نامگذاري نموده و اشاره به پيامبري به اين نام در منطقه دارد .در متون دولتي پيش از تغيير نام ساوجبلاغ نوشته شده است .

سابلاخ نام پيشين اين شهر بوده است و از قديم الايام مركز كوردهاي موكري و همچنين از مراكز مهم فعاليت روشنفكري و سياسي كورد هاي ايران بوده است .

برگرفته از فرهنگ در کوردستان وارومیه

+ نوشته شده در  پنجشنبه 28 آذر1387ساعت   توسط مینا | 

زبان کوردی به چهار شاخه ی اصلی تقسیم میشود این چهار شاخه عبارت اند از:

1-کوردی کرمانجی  2-کوردی سورانی -3 کوردی هورامی -4 کوردی جنوبی

 

کوردی جنوبی: در استانهای ایلام , کرمانشاه,  بخشهایی از استان کردستان (بیجاروقروه), بخش بزرگی از استان لرستان(نواحی لک نشین لرستان)وبخشهایی از کشور عراق(مندلی, خانقین وشمار زیادی از اهالی بغداد ودیگر شهرهای شیعه نشین عراق) رایج است و میلیون ها نفر به آن تکلم میکنند.

کوردی جنوبی به سه گویش: کوردی فیلی (ایلامی),  کوردی کلهری, کوردی لکی تقسیم میشود.

مردم شهر ایلام به زبان کوردی فیلی تکلم میکنند.

 

+ نوشته شده در  پنجشنبه 23 آبان1387ساعت   توسط مینا | 
 
صفحه نخست
پروفایل مدیر وبلاگ
پست الکترونیک
آرشیو وبلاگ
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ
یکی از ابتدایی ترین حقوق هر انسانی این است که با زبان خودش صحبت کند بنویسد و بخواند


لینک های مفید

فایرفاکس کوردی
نام نامه کوردی
دیکشنری فارسی به کوردی
فونت+فایل آموزشی+نرم افزار زبان کوردی
آرشیو پیوندهای روزانه
نوشته های پیشین
هفته چهارم اردیبهشت 1391
هفته چهارم فروردین 1391
هفته سوم فروردین 1391
هفته چهارم اسفند 1390
هفته اوّل اسفند 1390
هفته سوم بهمن 1390
هفته سوم دی 1390
هفته اوّل آبان 1390
هفته چهارم خرداد 1390
هفته اوّل بهمن 1389
هفته دوم مهر 1389
هفته سوم فروردین 1389
هفته چهارم دی 1388
هفته چهارم آذر 1388
هفته اوّل تیر 1388
هفته سوم اردیبهشت 1388
هفته چهارم آذر 1387
هفته چهارم آبان 1387
هفته چهارم مرداد 1387
هفته اوّل مرداد 1387
هفته چهارم تیر 1387
هفته اوّل دی 1386
پیوندها
سیداحسان سیدی زاده(بجنورد1400)
حمید یعقوبیان(وه هار)
پالنگان،پالنان،هه ورامان،كورده واري
کتابخانه هه ورامان(یانه ۆ کتێبۆ هه ۆرامانی)
گۆڵدانی شێعر
دنیای کردها
هورامان هانه به ر چه م
کوردی جنوبی
نیلوفرانه
خالو حسین کوه کن
کـــاک سه یوان ئیــــلامی
گالری تصاویر ایلام
روستای خربزان ( آبشاران)
محیط زیست و آثار باستانی استان ایلام
ویار خوش
گه زیزه
زانكو فيلم جوانرو
بوکان
کوردستان ولاتی
عمر عزیزنژاد
ایلام پاتوق
پایگاه اطلاع رسانی تلاطم 1
پایگاه اطلاع رسانی تلاطم 2
پاتیر(سرپل ذهاب)
کورد امروز
فرهنگ در کوردستان و ارومیه
زبان وادبیات کوردی
زبان وادبیات لکی
آوای کورد
روانسر(فواد)
وبلاگ مرتبط با اتحادیه دمکراتیک کردستان
نمایندگی اتحادیه دمکراتیک کردستان در اروپا
اتحادیه دمکراتیک کردستان
عروس زاگرس
کردستانیان
گل ارکیده
سرزمین کوهستان
ایلام سرزمین ناشناخته ها
حیدر پناه(دانشجوی جامعه شناسی ایلامی)
لقمان (کردستان)
شهر من ایلام
شهر ایلام
ایلام امروز
شب نامه
فریاد خاموش
بو کوردستان
ژانی گه ل
روان شناسی خواب
نه ابلیسم نه قدیسم خومم خوم...
ایران رابگردیم...
ایران از نگاه جوان
حسن ره ناس
سورنا(تلخ وشیرین)
کردستـــان سرزمین نیکی ها(سامان)
آلامـتو(جعفرمنصوریان)
ئیلام ولاتی سه ربه رز
قاسم پسر کردنشین
ایـــلام عروس زاگـــرس
به یاد بهترینم(آرام)
سرمگ
خویشک ئیلامی
ایــــــلــــامـتـــو
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM

تبدیل وبلاگ به 36زبان دنیا

آمار سایت